Storczyki.pl

Szkodniki w uprawie storczyków stwarzają poważne problemy.
Rozpoznanie szkodnika pozwoli na szybkie podjęcie walki z tym uciążliwym „obcym”, który pojawił się w kolekcji.
Określenie z jakim szkodnikiem mamy do czynienia, jest szczególnie trudne dla początkujących miłośników uprawy storczyków. Podczas ich uprawy nie ustrzeżemy się przed inwazją tych, jakże niechcianych „gości”. One, jak i inne owady, są ‘władcami’ tego świata - /ilość, gatunki, dostosowanie/ . Wiem to z własnego doświadczenia.
Kilkanaście lat uprawy [wprawdzie niewielkiej],spora ilość przeczytanych opracowań i kilka lat śledzenia tego problemu w Internecie, pozwoliło mi na zebranie informacji, które zamierzam przedstawić...

SZKODNIKI


Najbardziej uciążliwe szkodniki w uprawie storczyków w mieszkaniu.

1 . Przędziorki.- najbardziej uciążliwe szkodniki w uprawie storczyków.


Pajęczaków tych szukamy przez szkło powiększające, bo są one bardzo małe.
A dokładnie je widać pod mikroskopem.


Na storczykach może żerować wiele gatunków przędziorka.[Najczęściej jest to przędziorek: szklarniowiec lub chmielowiec .]
Zdarza się też szkodnik podobny do przędziorka [pochodzący z tropików].Nie robi on pajęczyny. Rozwija się dobrze w wilgotnym powietrzu.
false spider mite lub bardzo podobny [ 1 mm ]
Liście zaatakowane przez niego, mają liczne drobne żółtawe przebarwienia i powierzchnię z zagłębieniami.[pozapadaną]


Przędziorki żerują głównie na dolnej stronie liści. Żerują w dużych grupach.
Ciepło naszego palca, położonego na liściu wystarcza, aby przędziorki poruszyły się.
Przędziorki są maleńkie, około 0,5 mm. Mają barwę pomarańczową, białą, .żółtą, zielonkawą...
Na liściach pojawia się srebrne plamy . Są to wyssane komórki w które wtargnęło powietrze. Plamy te połyskują jak mika.
Dolna powierzchnia liścia wygląda tak, jakby była przykurzona. Można tam dostrzec cieniutką pajęczynkę.-[ Wtedy gdy jest ich już duża ilość.]
Gdy patrzymy przez szkło powiększające, na dolnej stronie liścia , możemy zobaczyć mieniące się , białe lub kremowe, okrągłe jaja przędziorka.
Rozwojowi tego szkodnika sprzyja wysoka temperatura i niska wilgotność powietrza.

Jeżeli na kwiatach pojawią się małe, ciemne plamki to też mogą być oznaki żerowania przędziorka.

Szkodniki te są bardzo małe, więc trzeba ich szukać przez silne szkło powiększające.
Można ich obecność sprawdzić przeciągając po liściu białą chusteczką higieniczną. Będą na niej najczęściej malutkie kropeczki barwy : czerwonawej, żółtej lub zielonkawej.
Pajęczynka jest słabo widoczna, ale po opryskaniu storczyka czystą wodą, patrząc pod światło, można zobaczyć jak szybko zjeżdżają pajączki z rośliny po nitkach.

Do zwalczania można zastosować: Vertimec 018 EC, na przędziorki, miniarki, wciornastki...,Actellic 500 EC, na wciornastki, przędziorki itp. [ o działaniu kontaktowym, żołądkowym i gazowym, ] Można opryskać Provado Plus lub. Talstar 100 EC. Może to być inny preparat na bazie oleju parafinowego. [Zwalczający wszystkie stadia.]

Magus 200 SC . Jest podobno mniej szkodliwy a też skuteczny [zwalcza wszystkie stadia rozwoju szkodnika. Nie ma też zapachu]
Tych preparatów jest znacznie więcej.
Opryskujemy .2-, 3 razy w odstępach 7,- 10 dni.

Ważne też jest dodanie, np. kilku kropli płynu do mycia naczyń – ludwik.
[Opryskujemy delikatną mgłą wszystkie liście od wierzchu i od spodniej strony.]
Uwaga!
Środki te są toksyczne, więc proszę zachować szczególną ostrożność.

Należy znacznie zwiększyć wilgotność powietrza. [Można storczyka na kilka godzin po opryskaniu zamknąć w worku z tworzywa, uważając by worek nie dotykał liści. Chodzi o stworzenie wokół storczyka środowiska stężonego preparatu. Zagazowane szkodniki zginą.]

Takie srebrne zmiany na liściach niestety zostaną.
Roślina powinna być odizolowana od innych, bo przędziorek łatwo przemieszcza się i atakuje inne rośliny. Czasem jest konieczne opryskanie innych roślin. Ważne jest zwiększenie wilgotności powietrza wokół storczyka.

Roślina w czasie kwitnienia.
Zmywać liście mokrą watą [rano, aby roślina do wieczora obeschła.].
Zwiększyć wilgotność wokół rośliny. Zamgławiać ją. Przędziorki źle znoszą zamgławianie. [Utrudni to im życie.]
Po kwitnieniu zastosować chemię.

Sposób ekologiczny.
Trzeba rano, wodą zrosić, wewnątrz duży worek foliowy [taki stosowany do kwaszenia kapusty].Włożyć doniczkę ze storczykiem, do takiego wilgotnego worka. Zamknąć go w tym mikroklimacie, zawiązując worek.
.[Worek nie może dotykać do storczyka. Trzeba wbić w podłoże patyczki podtrzymujące worek z dala od storczyka.]
Przędziorki takiego mikroklimatu nie lubią. Znacznie ogranicza to ich ilość. Ale ta metoda nie daje gwarancji. Można ją zastosować gdy storczyki kwitną. Potem jednak chemię.

W szklarniach, orchidariach do walki z przędziorkiem stosowany jest dobroczynek szklarniowy.[ drapieżny pajęczak należący do rzędu roztoczy, rodziny Phytoseiidae.] Do tej pory podobno, nie ma skuteczniejszego pożeracza przędziorków.

2. Wciornastki uciążliwe szkodniki.


Wciornastki dorosłe są szare lub brązowe a nawet czarne. Maja one około 2-3mm długości. Larwy są mniejsze, jasnożółte. Widoczne są przez szkło powiększające.
Typowymi objawami ich żerowania są czarne kropki na liściach.
Owady te są szkodnikami.
Tylko dwa stadia bytują nad powierzchnią podłoża. Natomiast stadium ,które ma miejsce w podłożu nie pobiera pokarmu z rośliny .I to stadium utrudnia walkę z wciornastkiem.
Więc trzeba zwalczać je kilka razy ,co 10 dni.

Żerowanie larw i osobników dorosłych na liściach powoduje szkody .Liście są wysysane . W miejsce wyssane dostaje się powietrze.. Plamy te są srebrno-szare, połyskujące.. Początkowo plamy mają kąty proste,[nie są zaokrąglone, [nie mają „ mącznego” nalotu].


Z czasem, z plam robią się smugi srebrzyste na całej powierzchni.
W liściach tak uszkodzonych trudniej zachodzą procesy fotosyntezy. Uszkodzone liście szybciej tracą wodę. Rośliny porażone wciornastkiem łatwiej zapadają na choroby infekcyjne. Wciornastki przenoszą też choroby wirusowe. Płatki kwiatów , odwiedzanych przez wciornastki, często mają bezbarwne plamki.

Owadów należy szukać, patrząc przez szkło powiększające. Są one bardzo małe, ruchliwe. Wyglądają jak małe „przecinki”. Widać też małe, czarne kropeczki. Są to odchody- świadczące o żerowaniu owadów.

Rozwojowi tego szkodnika sprzyja wysoka temperatura i niska wilgotność powietrza i przeciągi.


Zwalczanie.
Bezpieczny w stosowaniu jest Biospin 120 SC, zwalcza wciornastki w tym najgroźniejszego wciornastka zachodniego Frankliniella occidentalis oraz miniarki na roślinach ozdobnych uprawianych w szklarniach, skutecznie działając na wszystkich etapach rozwoju szkodników, w szczególności w stadium larwalnym i osobnika dorosłego.

Można zastosować Actellic 500 EC, na wciornastki, przędziorki itd.[ o działaniu kontaktowym, żołądkowym i gazowym], lub inny preparat, zgodnie z zaleceniami producenta. [:Mospilan 20 SP- Provado Pus AE, Confidor 200 SL ,Actellic 500 EC [ma przykry zapach], Decis 2,5 EC, Fastac 10EC (lub 100EC),, Karate 25 WG i 025 EC, , Tarcznik BR (pałeczki)
/,Talstar 100EC, ]
Po 7-10 dniach należy powtórzyć oprysk.[kilka razy]
Do gotowego roztworu można dodać cukru i odrobinę płynu ludwik.
[Do słodkiego roztworu idą bardzo chętnie.]
Ja stosowałam Provado Plus. [ zwalcza uciążliwe szkodniki].


Zwalczanie wciornastków w czasie kwitnienia storczyka:
O ile jest ich niewiele radzę je zmywać z liści mokrą watką co kilka dni rano, aby roślina do wieczora obeschła. Zmniejszy to znacznie ilość wciornastków. Dopiero po kwitnieniu radzę je potraktować chemią.

Bez stosowania chemii, walczyć można stosując roztocz [Amblyseius cucumeris].Jest to drapieżny roztocz niszczący też przędziorki.

3. Wełnowce


wełnowce na roślinie



wełnowiec - powiększenie

.Wełnowce należą do gatunku czerwców. Nie posiadają tarczki. Chronią się pod białą woskową powłoką.. Można je łatwo rozpoznać nawet bez szkła powiększającego, po kłębkach waty, jakie tworzą.
Są gatunki żerujące na pędach, liściach i kwiatach.

Inne wełnowce, zwane mszycą korzeniową, żerują na korzeniach. Widać je przez przeźroczystą doniczkę, jako kłaczki waty ,wolniutko poruszające się.

Wełnowce są mało ruchliwe. Zwykle ukrywają się pod liśćmi, na pędzie kwiatostanu, lub w kątach liści i na pseudobulwach. Wysysają one miękkie tkanki rośliny.
Samice przypominają małe muszki.[ mają skrzydełka.] Samce natomiast są podobne do stonogi oprószonej mąką.
Na roślinie widać też „ kłaczki waty”. Pod nimi znajdują się jaja. Samica skład kilka takich kokonów. Każdy zawiera około 150 jaj. Po miesiącu samica może złożyć następną porcję jaj. Jaja wylęgają się w ciepłym miejscu po kilku dniach.
Masowo pojawiają się, gdy jest suche powietrze i wysoka temperatura.

Wełnowiec korzeniowy- zwany jest mszyca korzeniową.
Wysysa on soki z korzeni. Roślina , chociaż dobrze „odżywiana”, nie jest dokarmiona.
Zobaczyć go można przez doniczkę przeźroczystą. Wygląda jak kłaczek waty, ale się lekko porusza.
Do walki, zalecane jest stosowanie chemii.


Walka z wełnowcem:
Gdy jest ich mało, można je zmywać wacikiem nasączonym denaturatem.[Koniecznie: po jednym przetarciu, wacik wyrzucać do śmieci., bo kilkakrotna przetarcie tym samym wacikiem może roznieść jaja szkodnika.
Można też zmywać szkodniki miksturą: olej jadalny + płyn do mycia naczyń w proporcjach 1-1,. Zmieniamy też waciki, wycierając wszystkie zagłębienia. Olej zamyka dostęp powietrza do jaj i one giną.

Preparaty trudno docierają do ciała wełnowców, przez co jest utrudnione ich zwalczanie. Dobrym sposobem jest dodanie do preparatu chemicznego, środka do mycia naczyń, który rozpuszcza woskowe osłonki.
Można podjąć walkę biologiczną zbierając biedronki, które świetnie sobie radzą z tym szkodnikiem.

Do zwalczania chemicznego:
np: Promanal 60EC -[ dobry środek na bazie oleju].
Provado Plus AE zwalcza uciążliwe szkodniki, takie jak mszyce, czerwce (wełnowce, tarczniki, miseczniki), mączlik szklarniowy również przędziorki .Actellic 500 EC i inne...

4. Ziemiórki

Najczęstszą przyczyną pojawienia się ich w uprawie, jest zastosowanie podłoża zawierającego ich jajeczka.


Ziemiórka jest malutką, czarna muszką –około 3 -4 mm. Ma ona charakterystyczne długie nogi. Podobna jest do owocówki. Lata nad doniczką dosyć gwałtownie.
Samica składa jaja w wilgotnym podłożu. Larwy ziemiórek są szare z czarną główką. Są dosyć długie 6-7mm. Żyją w górnej części podłoża. Przepoczwarczają się po około dwóch tygodniach żerowania.[ Najszybciej w temperaturze ponad 20 stopni C.]



Larwy ziemiórek odżywiają się rozkładającą się materią organiczną bądź znajdującymi się w podłożu grzybami i glonami. Jednak żerują też na drobnych korzeniach, oraz przy podstawach pędów.. Ważne to jest przy ukorzenianiu sadzonek. Larwy utrudniają tworzenie się kalusa. [kalus-tkana zabliźniająca rany]
Pojawienie się tych szkodników w uprawie młodych storczyków, grozi całkowitym zniszczeniem korzeni i obumarciem rośliny. Mogą one też zaatakować zdrowy system korzeniowy roślin.
Larwy ziemiórek, przenoszą choroby grzybowe.
Gdy dorosłych ziemiórek jest stosunkowo niewiele, można je wyłapywać, ustawiając pocięte kawałki żółtych tabliczek lepowych. Na te tabliczki wyłapują się owady latające: wciornastki, ziemiórki... Po 2 tygodniach już ich nie widzimy.

Tabliczki można kupić lub zrobić.
Smaruje się żółty karton mieszanką oleju napędowego zmieszanego1-1 ze smarem do łożysk.
Można też ustawić żółte talerzyki z wodą i odrobiną płynu do mycia naczyń. (zmniejsza napięcie powierzchniowe i muszka tonie, po wpadnięciu)
Gdy ziemiórek jest dużo, lub mamy młodziutkie sadzonki, trzeba niszczyć larwy w podłożu. Do walki trzeba zastosować preparat chemiczny.

Chemiczne niszczenie :
Można zastosować aerozol Bajer na ziemiórki.
Niszczenie larw w podłożu: Basudin 600 EW, Nomolt 150 SC, SC, Tiazol.....

Ekologiczny sposób walki.
Przy dużych uprawach stosowane są nicienie: Steinernema feltiae (preparat Nemasys,
Od momentu dostarczenia można go zastosować przez ok 24 h, później nicienie obumierają. [o ile nie znajda pokarmu]
Można też zastosować Hypoaspis aculeifer - drapieżny roztocz . Niszczy on jaja, larwy i poczwarki ziemiórek.

Czytałam o stosowaniu ponacinanego czosnku, upychanego do doniczek. – sposób dla tych, którym ten zapach nie przeszkadza.

5. Skoczogonki



skoczogonek


Skoczogonki (Collembola) są to małe , szybko ruszające się zwierzątka, żyjące w ściółce. Przy podlewaniu skaczą na powierzchnię wody.. Mają one barwę białą lub szarą. Są srebrzyste. Skoczogonki nie mają skrzydeł.
Żywią się materią organiczną.. Mała ilość skoczogonków nie jest groźna dla dorosłych storczyków. Przy masowym namnożeniu, mogą jednak obgryzać końcówki korzeni, oraz młode tkanki roślin... Widoczne są wtedy ślady w postaci wygryzionych dziurek.
Dla właściciela kolekcji są irytujące.

Najprostszym środkiem zaradczym jest ograniczenie podlewania., bo lubią one środowisko wilgotne.
Aby zapobiegać namnożeniu, można zastosować oprysk z Citroseptu [jest to gorzki wyciąg z grejpfruta. Może to być Citrogrep [ z apteki]

Aby zmniejszyć ilość skoczogonków w doniczce, należy zanurzyć doniczkę w wodzie aż po brzeg. Poczekać chwilę, aż wypłyną na wierzch i wtedy zlać skoczogonki razem z wodą. Następnie przesuszyć lekko podłoże wstrzymując się od podlewania przez10- 14 dni..
[Taka operacja nie daje jednak trwałej poprawy.]

Chemiczne zwalczanie:
zastosować: Decis 2,5 EC, Talstar 100 EC i NomolT 150 SC ,Trigard 15WP,.lub inny zgodnie z zaleceniem producenta.
Można też użyć 600 EW lub Diazinonu 10 GR (ew. 250 EC) ,oba bardzo skuteczne, bardzo śmierdzące , III klasy toksyczności.


6. Mszyce





Mszyce są małymi owadami 1-3 mm długości . Niektóre mają skrzydła, inne są bezskrzydłe. Mają miękkie, owalne ciało, długie nogi i na głowie mają czułki. Są one koloru zielonego, czarnego lub szarego....... W pomieszczeniach są dzieworodne. Larwy mszyc rodzą się żywe i w ciągu tygodnia stają się zdolne do rozrodu.
Mszyce zasiedlają młode tkanki . Najczęściej dolną stronę liści, pędy, pąki , kwiaty a nawet korzenie. [zwane mszycą korzeniową].
Wysysają one z rośliny soki przebijając tkankę swoimi , ostrymi kłujkami i wydalają lepką ciecz zwaną spadzią. Na spadzi tej rozwijają się grzyby sadzakowe.
Mszyce przenoszą choroby bakteryjne i wirusowe.
Naturalnym wrogiem mszyc jest biedronka i mrówka.

Zwalczanie mszyc.
Mszyce można zwalczać środkami roślinnymi:
Odwarem z wrotyczu.
Naparem z pędów krwawnika.
Gnojówką z pokrzywy zwyczajnej.
Receptury są na stronie:
http://muratordom.pl/ogrod/pielegnacja- ... 7_928.html

Pomocne są opryski środkami oleistymi oraz insektycydami.
Provado Pus AE, zwalcza uciążliwe szkodniki, takie jak mszyce, czerwce (wełnowce, tarczniki, miseczniki), mączlik szklarniowy również przędziorki , lub inne .
Substancje czynne, działające kontaktowo, obejmują: Diazinon 10 GR(ew. 250 EC) (dobry do przelewania ziemi przeciwko mszycom korzeniowym. ) może tez być Confidor 200 SL na mączliki, wciornastki ,mszyce, czerwce...

Szczególnie polecany jest Pirimor 500 WG (ew. aerozol),gdyż stosowany przeciw mszycom nie niszczy pożytecznych owadów. Może być też preparaty ABC na mszyce.


7. Tarczniki



Tarczniki – miseczniki -[ czerwce] są to szkodniki. Są stosunkowo mały. Występują one najczęściej na dolnej stronie liści. Często pokrywają pędy rośliny. Tarczniki żerują w jednym miejscu. Wydzielają kleistą substancję- spadź- lepki „miodek”.
Na liściach widzimy małe tarczki o średnicy 1-2 mm, pod którymi znajdują się samice i ich liczne potomstwo. Mając łatwy dostęp do tkanki rośliny, wysysają one z rośliny soki. Tarczka ta jest dosyć trudna do usunięcia.
Wydzielina wydalana przez tarczniki, pozwala na rozwój grzybów sadzakowych.
Tarczniki atakują zielone części roślin i mogą też znajdować się w glebie. Często konieczna jest zmiana podłoża.
Dobrze jest zastosować preparaty uwalniające się w glebie, stosując je do podlewania. Mogą to być pastylki, brykiety. -np. Tarcznik.

Do zwalczania stosujemy: - opryski.: Provado Plus AE ,Actellic 500 EC, Karate 25 WG (ew. 025 EC), Confidor 200 SL, na czerwce, mączliki, wciornastki i inne, lub inne preparaty, zgodnie z zaleceniem producenta.

Ekologiczny sposób walki.
Można też próbować walki stosując miksturę;
1litr wody + 3 krople płynu Ludwik + 50 gram denaturatu.{lekko zamieszać]
waciki –[paczka waty]
Wacikiem umoczonym w mieszance, ścieramy tarczkę lekko dociskając ją. Wacik do kosza.!! Następnym wacikiem ścieramy kolejną tarczkę.[ nie można używać dwa razy tej samej watki.] Pod tarczkami znajdują się ogromne ilości jajek. Wycierając kilka razy, roznieślibyśmy te jaja po roślinie.


8. Ślimaki


Autor zdjęć: Rafał Sionek
http://www.sionekr.republika.pl/nagie.htm



ślady żerowania ślimaka

Ślimaki [mięczaki] zjadają wszystkie części roślin. Najczęściej zjadają młode, jędrne liście, pędy , kwiatostany i nawet korzenie. Ślady ich żerowania są dobrze widoczne. Są to dosyć duże dziury o nieregularnym kształcie. Na powierzchni liści, na podłożu, ślimaki pozostawiają smugi błyszczącego śluzu. Odżywiają się pokarmem roślinnym i pokarmem zwierzęcym[ są polifagami.]
Większość ślimaków spełnia pożyteczną rolę w przyrodzie.[ obieg materii organicznej]. Część ślimaków objętych jest ochroną.

Ponieważ w doniczkach nie są one mile widziane, staramy się je wyłapywać.
Aktywne są w nocy lub rano. W dzień starają się ukryć pod korą w wilgotnym podłożu.
Jaja składają w substracie, gdzie rozmnażają się szybko.
Mięczaki te są różnorodne.
Ślimaki mogą być różnej wielkości. Czasem są malutkie jak łepek szpilki. Przenosimy je do doniczki z podłożem zawierającym jaja.
Miejsca uszkodzone przez ślimaki ulegają zakażeniu przez grzyby, wywołującymi choroby grzybowe.

Ekologiczne sposoby walki ze ślimakami.
Należy je wywabić z podłoża, pozbierać i wynieść na łąkę, nad rzekę.....
Aby je zachęcić do wyjścia można na podłożu wyłożyć kawałki świeżego ogórka, ziemniaka, marchewki, buraka kawałek listka kapusty.
Można położyć skórkę z grejpfruta. Jest to przysmak tych mięczaków. [moim zdaniem storczyk nie powinien mieć wtedy kwiatów, bo szybko przekwitną.]
Rano należy zaglądnąć pod plasterki i pozbierać niechcianych gości.
Można też je zwabić na piwo. Zagłębiamy w podłoży naczyńko . Nalewamy piwa. Ślimaki bardzo lubią piwo, piją je aż się potopią.

W zwalczaniu pomagają środki chemiczne
Można zastosować jeden z podanych preparatów: Mesurol na ślimaki, Anty-Ślimak , Ślimax , Ślimakol lub inny .
Uwaga! Preparaty te są silnie trujące, dlatego stosujemy je z umiarem, zgodnie z zaleceniami producenta. Uważać należy na dzieci, by nie kosztowały tych ładnych granulek.
Mięczaki te są bardzo łakome. Ogromnie smakują im te preparaty.
Bezpieczny preparat biologiczny to : Nemaslug. Zawiera on pasożytnicze nicienie z gatunku Phasmarhabditis hermaphrodita. Dostępny jest w formie proszku lub płynu.


9. Mączlik



Mączlik jest owadem o długości około 1- 1,5mm. Owad jest zielony lecz pokryty białym , woskowym puchem, wydaje się biały. Ma jedną parę skrzydeł.
Mączlik składa jaja owalnego kształtu. Jaja są jasne, pokryte pudrowym nalotem, potem stają się szare, a przed wylęgiem czarne.
Larwy są początkowo żółtawe, ruszające się. Następnie stają się nieruchome, okryte białym puchem. Jako nieruchome tarczki przytwierdzone są do spodniej strony liści.
Poczwarki mają kształt puszkowaty. Dobrze rozwijają się w klimacie zbliżonym do tropikalnego, bo stamtąd przywędrowały do nas. Lubią środowisko jasne, upalne i suche.
Dorosłe mączliki przy poruszeniu rośliny , masowo wzbijają się w powietrze. Larwy żerują intensywnie na roślinie. Zagrożeniem dla roślin są larwy i osobniki dorosłe. Wysysają one sok z tkanek rośliny. Owady te wydzielają spadź, na której rozwijają się grzyby sadzakowe, utrudniające roślinie asymilację.

Ekologiczne metody zwalczania:
- Można zawiesić, nad storczykami, żółte tabliczki lepowe .Pozwoli to wyłapywać dorosłe owady i zmniejszyć znacznie ich ilość.
- Można zastosować wyciąg z czosnku. [12 g ząbków czosnku, rozetrzeć i zemleć, a następnie dodać do pół litra zimnej wody i wymieszać. W ciągu następnych 15-tu minut mieszać co jakiś czas. Po 15-tu minutach odlać płyn i od razu stosować do oprysku, rozcieńczony w stosunku 1:1 z wodą.]

Zwalczanie chemiczne.
Można zastosować jeden z podanych środków chemicznych:
Confidor 200 SL na mączliki, wciornastki i inne.., Provado Plus AE, ), Actellic 500 EC, Karate 25 WG i 025 EC, Mospilan20 SP Talstar 100 EC , Tarcznik BR (pałeczki) lub inny, zgodnie z zaleceniem producenta.
Zbieg należy powtarzać trzy razy co7 dni.


Za uzupełnienia dziękuję p. Danucie Pańczyk i p. Robertowi Kubackiemu

Zdjęcia zaczerpnięto z :
http://www.forum.storczyki.pl/
http://www.orchidgarden.pl/szkodniki.html
http://www.sionekr.republika.pl/nagie.htm

Za zgodę na pobranie ,serdecznie dziękuję.
Maria Majchrzak

10. Miniarki -muchówki.


Ślady żerowania przeświecające przez skórkę liścia.

Są różne gatunki miniarek : miniarka psiankowianka, miniarka ciepłolubka ,miniarka szklarniówka oraz miniarka powszechnianka .
Miniarka-[ muchówka ] jest szkodnikiem.
Jest to niewielka czarno- żółta muszka, długości 1-2mm. [więc bardzo malutka]
Larwy młode, mają ciało długości 0,5mm. A dorosłe larwy mają długość około3mm. Są one beznogie.

Po wylocie miniarka składa około 25 jaj na górnej powierzchni liści. Muszka nakłuwa liść przy składaniu jaj. Powstają wtedy białe plamki- cętki. Po wylegnięciu się osobnik odżywia się tkanką rośliny .
Larwa wgryza się w głąb liścia drążąc w nim korytarze. Blaszka liściowa sprawia wrażenie jakby była porysowana w nieregularne wzorki , spirale – charakterystyczne chodniki- miny różnej długości.. W korytarzach tych znajdują się odchody tych larw.
Po osiągnięciu dojrzałej postaci, larwa może opuścić korytarz i przepoczwarczyć się w podłożu.

Larwy tego szkodnika minują liście roślin.
Czasem larwy minuję też kwiaty.
Jeżeli roślina zostanie silnie porażona , rozwój jej jest zahamowany.
Miejsca uszkodzone narażone są na atak bakterii i grzybów.

Walka ekologiczna.
Aby odłowić muchówki- miniarki, wieszamy żółte tabliczki lepowe.
Do zwalczania można stosować preparaty nicieniowe: Nemasys F –[ na ziemiórka, wciornasteka, miniarka.]

Zwalczanie chemiczne.:
Vertimec 018 EC, na przędziorki, miniarki, wciornastki...
Jest też Biospin 120 S.C. [bardzo skuteczny preparat pochodzenia naturalnego. -niestety drogi]
Można stosować Decis, Tarcznik lub pałeczki Provado Combi Pin, Karate Zeon 050 CS, Fastac 100 EC, Talstar 100 EC,.
[ zabieg powtarzać co 6-7 tygodni.]



11. Krocionogi, pareczniki.[wije]

Najczęściej spotykane to: krocionóg krwawoplamy, krocionóg czarny i krocionóg brunatny.
Są to zwierzęta o segmentowej budowie ciała. Na każdym segmencie mają dwie pary odnóży krocznych.....[ogromną ilość par]. Bardzo zwinnie się poruszają.



Niektóre krocionogi są drapieżnikami. Ale w większości są to zwierzęta żywiące się roślinami. Najczęściej żywią się gnijącym roślinami.
Przy dużej ilości w podłożu są szkodnikami. Chętnie podgryzają młode rośliny. Żyją w podłożu bogatym w próchnicę, bogatym w rozkładający się materiał pochodzenia roślinnego.

Ciało krocionoga pokryte jest twardym pancerzem z otworkami. Przez które wydalają ciecz o ostrym zapachu, gdy są zagrożone. Wtedy też zwijają się spiralnie .
Do domu są przynoszone w doniczkach jesienią, z letniego pobytu naszych storczyków w ogrodzie. W domu nie są mile widziane.

Szkody . W doniczkach, gdy nie mają gnijących części , podgryzają rośliny. W orchidarium też robią szkody : niszczą korek i korzenie roślin mocowane na korku.
Wszystkie stadia rozwojowe krocionogów pozostają w podłożu.
W ogrodzie są pożyteczne, bo zjadają gnijące resztki roślinne.

Łatwo pomylić krocionoga z parecznikiem – [z wyglądu są podobne]
Pareczniki- wszystkie gatunki są drapieżne.[Nie należy ich łapać palcami lecz pincetą]

Walka ekologiczna:
Można próbować bez chemii." zakopywać w oznaczonych miejscach kawałki bulw ziemniaków lub marchwi , buraków(pułapki pokarmowe); w nich gromadzą się krocionogi. po2-3 dniach należy sprawdzać przynętę.
Można je wyłapywać, polując pincetą.

Walka chemiczna.:
Można rozkładać przynęty przygotowane z otrąb, cukru i insektycydu; może być też pokrojona sałata lub rzodkiewki potraktowane Foschlorem płynnym 25,
Krocionogi zwalcza się, stosując: Alfasekt., Basudin 10 G lub Diazinon 10 G[przy masowej inwazji]

12. Drutowce – sprężyki.

Szkodnikami są larwy drutowców [larwy chrząszczy].

Drutowce: A) Podrzut myszaty, a - larwa, B) Porzęc lśniący, b - larwa, C) Drgalnik obrzezony, c – larwa




Larwy drutowców przenosimy do doniczek z podłożem. Możemy je przenieść do mieszkania z ogrodu, gdzie mieliśmy storczyki na okres lata.

Larwy dorosłe mają długość 15-20mm. Podobne są do kawałeczka miedzianego drutu. Są one pomarańczowego koloru .[Połyskują w słońcu.]
Larwy dobrze się czują w podłożu wilgotnym. Ich ciało pokryte jest tkanką łatwo przepuszczającą wodę. W suchym podłożu ciało larwy drutowca bardzo łatwo tarci wilgoć. Drutowce wtedy wchodzą w głąb doniczki, a nawet pod nią. W tym czasie jaja drutowców i młode larwy nie mające zdolności przemieszczania się, giną z przesuszenia.

Szkody. Larwy drutowca drążą korzenie roślin ,powodując ich gnicie. Rośliny często zamierają , bo są podgryzione przy szyjkach korzeniowych.

Walka ekologiczna.
Doniczki w ogrodzie tak ustawiać, by nie miały styczności z gruntem.
Należy wyłapywać te szkodniki i niszczyć je.
Zakopywać w podłożu przecięte ziemniaki, marchew, buraki, zagłębiając je ściętą płaszczyzną do dołu.[kontrolować co kilka dni. zmieniając przynętę na świeżą.]
Sprawdzać podłoże , które dodajemy do doniczki przy przesadzaniu.

Walka chemiczna:
Stosować doglebowy środek chemiczny : Basudinu 10G lub Diazinonu 10GR[ Preparat trzeba wymieszać z podłożem.] Są one szkodliwe dla ludzi i zwierząt.


13. Stonoga(Oniscus)

Stonóg piwniczny i stonóg murowy, są to skorupiaki o ciele szarym lub żółtawobrunatnym składającym się z segmentów pokrytych wapiennym szkielecikiem. Posiadają 10-12 par nóg. [więc 20- 24 nogi]. Mają one około 2 cm długości ..
Rozwój przechodzą w miejscach wilgotnych.. Nie potrzebują światła. Prowadzą nocny tryb życia. Gnieżdżą się pod nie ruszanymi doniczkami, w różnych zakamarkach orchidarium. Samice składają jaja w torebkach przy swoich nogach. Tam też noszą młode larwy.[przez pewien czas].

------- ----zdjęcie zostanie uzupełnione po udanym polowaniu-----------


Żywią się martwą materią organiczną, ale są również roślinożerne.

Uszkodzenia. Zbyt duża ilość tych zwierząt w doniczce może być niekorzystna dla roślin, chociaż w środowisku naturalnym żywię się głównie martwymi częściami roślin. W doniczce mogą uszkadzać delikatne części korzeni, liście, kwiaty.
Uszkodzenia podobne są do uszkodzeń spowodowanych przez ślimaki. Nie ma jednak śladów śluzu na roślinie.
Nie lubią środowiska mokrego. Namaczanie podłoża niszczy je. Wolą środowisko wilgotne.


Zwalczanie ekologiczne.
Stonogi - prosionki, najlepiej je wyłapywać za pomocą przynęty zwabiając je w pułapki.
.Można położyć kawałek wilgotnej tektury falistej, która dla nich jest schronieniem i nawet pokarmem. Potem wystarczy je zniszczyć razem z tą tekturą..
Można je zwabiać rozkładając kawałki warzyw i owoców ,np. połówki ziemniaka, płatki owsiane, można rozłożyć kawałki tektury, a na niej sieczkę słomy, polaną syropem z cukru.

.Zwalczanie chemiczne: można wykorzystać insektycydy o działaniu kontaktowym, np. Fastac 100 EC, Karate Zeon 050 CS.

14. Dżdżownica.

Nie ma potrzeby opisywać jak ona wygląda. Każdy , kto ją zobaczy, wie z czym ma do czynienia.


Na powierzchnię wychodzą nocą , lub gdy jest wilgotno. Długość ciała dżdżownicy wynosi od 2 do 35 cm (a gatunki tropikalne osiągają do 1m)
W Polsce najbardziej znana jest dżdżownica ziemna.
Znana jest też dżdżownica kalifornijska lub dżdżownica kompostowa [Kompostowiec różowy (Eisenia fetida) – gatunek skąposzczeta z rodziny dżdżownicowatych (Lumbricidae),

Objawy bytowania w doniczce.
Pod doniczka na podstawce pojawienie się grudek [ koprolitów – grudek kałowych] , sygnalizuje , że w doniczce prawdopodobnie jest dżdżownica.
Może się to zdarzyć, gdy storczyka np.. Cymbidium jesienią, przeniesiemy z ogrodu do mieszkania. albo uzupełniamy podłoże materiałem składowanym na gruncie.

Dżdżownica w doniczce jest szkodnikiem.. Żywią się resztkami roślin, ale przemieszczając się w doniczce uszkadzają korzenie rośliny.

Zwalczanie ekologiczne.
Doniczkę wstawiamy do naczynia z wodą. [Woda musi być nad podłożem.]
Z doniczki ujdzie powietrze i wyjada też dżdżownice. Wystarczy je pozbierać.
Zabieg trzeba powtórzyć kilka razy co 2 tygodnie..

Zwalczanie chemiczne.
Można zastosować środki chemiczne na szkodniki glebowe.
np. Nomolt 150 S.C.


15. Opuchlak

Opuchlak jest szkodnikiem
Jest to chrząszcz 13-15 mm, o ciemnym zabarwieniu.
Chrząszcz składa jaja w pobliżu szyjki korzenia.
Larwa ma długość 10 mm.
Ma ciało kremowe i ciemniejszą główkę. Jest łukowato zgięta.
Larwy po wylęgnięciu się żerują pod podłożem na korzeniu. Uszkodzenia te są małe i początkowo nie do zobaczenia.
Osobniki dorosłe żerują w nocy.
Larwy żerują cały czas.


Uszkodzenia.
Chrząszcz wygryza na liściach rośliny ząbki i zjada młode pędy.
Larwy niszczą korzenie rośliny, przycinając korzeń główny. Czasem podgryzają podstawę łodygi. Roślina obumiera.

Zwalczanie ekologiczne.
Złapać opuchlaka nie jest łatwo. Na chrząszcza można zastawić pułapkę nęcącą.
W odwróconej doniczce położyć trzeba, pocięte gałązki cisa. [Robimy to w rękawiczkach, ponieważ cis jest trujący.]

Zwalczanie chemiczne.
W sytuacjach koniecznych można zastosować środki chemiczne (Diazinon, Basudin, Decis 2,5 EC )
Owady żerują tylko w nocy, dlatego zabieg chemiczny powinien być przeprowadzony późnym wieczorem i powtórzony po 7 dniach.

Opracowała: Maria Majchrzak - Mery

Materiały źródłowe
Część I
http://www.orchidgarden.pl/szkodniki.html
http://www.sionekr.republika.pl/nagie.htm
http://www.orchidarium.pl/forum/read_th ... =0&r=15169
http://www.oczarjk.pl/index.php?act=270/#wciornastki
http://www.koppert.pl/szkodniki/ziemior ... omite-a-5/
http://www.klinikaroslin.com/index.php? ... &Itemid=31

Cżęść II
http://bonsai.kamcio.com/viewtopic.php?t=1884&start=40
http://muratordom.pl/ogrod/pielegnacja- ... 7_928.html
http://www.swiatkwiatow.pl/choroby/?str=1 2 3
http://poradnikogrodniczy.pl/srd.php
http://www.porady.co.pl/zwalczanie_slimakow.html
Książka y. Kubala, T. Kusibab, D.L. Szlachetko „Orchidee- amatorska uprawa storczyków.”

Część III
http://www.koppert.pl/szkodniki/miniarki/
http://szkodniki.rolnicy.com/szkodniki- ... iarki.html http://www.mmlublin.pl/blog/entry/24500 ... onogi.html http://www.bayercropscience.pl/strony/2/i/265.php http://www.bayercropscience.pl/strony/2/i/599.php
http://portalwiedzy.onet.pl/63903,1,,,d ... haslo.html
http://dzdzownica.pl/
http://www.koppert.info.pl/?opuchlaki,7